I Program Tematyczny: Jakość życia i zarządzanie żywymi zasobami
Podnoszenie jakości życia i zdrowia jest zasadniczym wyzwaniem wymagającym dalszego rozwoju wiedzy i technologii w dziedzinach nauk dotyczących życia.
Postęp w tych obszarach pomoże równocześnie zwiększyć konkurencyjność przedsięwzięć Komisji tam, gdzie Unia Europejska ma już silną pozycję, mianowicie w biotechnologii i przemyśle rolniczym jak i w ochronie zdrowia i środowiska, gdzie jest kontynuowany szybki rozwój.
akcje kluczowe 1a1. Żywność, żywienie i zdrowie
Celem tej akcji jest promocja rozwoju nauki, technologii i metod, włączając normowe aspekty, w oparciu o multidyscyplinarne spojrzenie, tak aby produkować bezpieczną, zbilansowaną i urozmaiconą żywność dla konsumentów, obejmującą cały łańcuch żywieniowy.
Priorytetami akcji są:
rozwój bezpiecznych, łatwych w zastosowaniu, nowych technologii wytwarzania i ich udoskonalanie w celu podnoszenia jakości żywności i jej akceptacji przez konsumentów, przy gwarantowanej jakości pochodzenia surowców i finalnego produktu;
rozwój testów do wykrywania i procesów do likwidowania infekcji oraz czynników toksycznych w łańcuchu żywieniowym;
prace badawcze nad rolą żywności w promowaniu i utrzymywaniu zdrowia z uwzględnieniem diety, wartości odżywczych, toksykologii, epidemiologii, ochrony środowiska, preferencji konsumentów i zdrowia publicznego.
1a2. Opanowanie chorób zakaźnych
Najważniejszymi zagadnieniami tej akcji są: walka z chorobami zakaźnymi i kontrola nad nimi, zarówno u ludzi jak i u zwierząt, oraz oparte na badaniach, lepsze poznanie systemu immunologicznego.
Szczególne zainteresowanie skierowane będzie na:
udoskonalanie i opracowanie nowych jednoskładnikowych, wielozadaniowych oraz złożonych szczepionek, szczególnie przeciw chorobom wirusowym, włączając wieloośrodkowe próby kliniczne
nowe i udoskonalone strategie identyfikacji i kontroli chorób zakaźnych, ukierunkowane na leczenie i zapobieganie, a oparte na studiach nad patogenezą, krytyczną odpornością i kontrolą immunologiczną;
aspekty związane ze zdrowiem publicznym, systemem opieki zdrowotnej, szczególnie zarządzanie, zapobieganie, nadzór, aspekty zachowania i reakcji na choroby zakaźne (łącznie z modelowaniem chorób ludzi).
1a3. Komórkowe fabryki
Celem tej akcji kluczowej jest pomoc w eksploatacji wyników badań nauk
przyrodniczych dotyczących w szczególności zdrowia, środowiska,
rolnictwa, agroprzemysłu i produktów wysokoprzetworzonych, takich jak
produkty chemiczne. Jej celem jest dążenie do rozwoju
multidyscyplinarnych technologii opartych na wykorzystaniu własności
mikroorganizmów, roślin i zwierząt, w szczególności na poziomie
komórkowym i subkomórkowym.
Zadaniem jest zrozumienie funkcjonowania komórek, w celu uzyskania
wysokoprzetworzonych bio-molekół i bio-procesów zdolnych do podniesienia
jakości życia i zdrowia, włączając:
nowe i innowacyjne produkty i procesy medyczne, szczególnie inżynieria molekularna (np. diagnostyka, antybiotyki, związki o działaniu antyrakowym, włącznie z lekami pochodzenia roślinnego;
energetycznie wydajne procesy remediacji i bio-przetwarzania odpadów;
nowe procesy i produkty biologiczne, procedury technologiczne oparte na bazie nowych cech roślinności i zwierząt, które można wykorzystać przy wytwarzaniu zdrowej żywności, w agro-przemyśle i wysokoprzetworzonych produktach chemicznych.
Ta akcja kluczowa skierowana jest również na rozwój badań wytwarzania kultur komórkowych dostępnych jako modele do monitorowania w medycynie, farmakologii, toksykologii i ochronie środowiska, zastępujące testy na zwierzętach a także dla celów prenormatywnych.
1a4. Środowisko i zdrowie
Celem tej akcji jest uzyskanie lepszego zrozumienia wzajemnych
oddziaływań pomiędzy genetycznymi, fizjologicznymi, środowiskowymi i
socjalnymi czynnikami związanymi z utrzymaniem dobrej kondycji
zdrowotnej, a więc pomoc w zmniejszeniu niekorzystnego wpływu zmian w
środowisku i miejscu pracy na zdrowie. W szczególności dotyczy to
kwestii takich jak: zapobieganie i wpływ na zdrowie zanieczyszczenia
powietrza, skażenia metalami ciężkimi i substancjami toksycznymi,
hałasu, zmian klimatycznych, promieniowania elektromagnetycznego oraz
innych zanieczyszczeń w miejscu pracy.
Priorytety zawarte w tej akcji to:
działania multidyscyplinarne zmierzające do lepszego zrozumienia wzajemnych oddziaływań pomiędzy socjalnym i fizycznym środowiskiem człowieka a jego zdrowiem, z uwzględnieniem alergii i innych chorób;
epidemiologiczne badania przebiegu i przyczyn powodujących choroby;
rozwój nowych metod diagnozowania, oceny ryzyka i profilaktyki;
rozwój metod identyfikacji czynników szkodliwych dla zdrowia oraz o ile to możliwe, ograniczenie tych czynników i przyczyn ich powstawania.
1a5. Zrównoważone rolnictwo, rybołówstwo i leśnictwo, w tym zintegrowany rozwój terenów wiejskich.
Celem jest tu rozwój nauki i techniki, potrzebnych przy produkcji i wykorzystaniu zasobów żywych, łącznie z lasami, obejmujący cały łańcuch produkcyjny, przystosowanych do nowych wymagań wspólnej polityki w rolnictwie i rybołówstwie, przy jednoczesnym budowaniu bazy naukowej w zgodzie z nakazami i standardami Unii. Akcja ta ma za zadanie promowanie wielozadaniowej roli lasów, zrównoważonej gospodarki leśnej, będącej integralnym składnikiem terenów wiejskich.
Priorytetami tej akcji są:
nowy, korzystny i zrównoważony system produkcji i eksploatacji w rolnictwie, leśnictwie, rybołówstwie i gospodarce wodnej, z uwzględnieniem zrównoważonego zarządzania zasobami, zatrudnienia, jakości produktów jak i dobra i zdrowia zwierząt;
zintegrowana produkcja i eksploatacja substancji biologicznych (nie-żywnościowych);
zrównoważone i wielostronne wykorzystanie zasobów leśnych; pełen łańcuch las-drewno;
rozwój metod kontroli, nadzoru i ochrony, łącznie z ochroną ziemi i zapobieganiem erozji gleby;
przed-ustawowe prace badawcze tworzące bazę naukową dla ustawodawstwa EU;
wytwarzanie nowych narzędzi i modeli dla zintegrowanego i zrównoważonego rozwoju terenów wiejskich i innych związanych obszarów, oparte na optymalizacji specyficznych możliwości każdego obszaru obejmującej dywersyfikację działalności i wykorzystania ziemi oraz zaangażowania związanych z danym obszarem ludzi.
1a6. Starzejąca się populacja
Celem tej akcji jest pomoc Europie w podjęciu wyzwania, jakim jest starzejąca się populacja, za pomocą wspierania badań na polu podnoszenia jakości życia, utrzymania niezależności ludzi starych oraz zmniejszania zapotrzebowania na długotrwałą opiekę, a co za tym idzie - jej kosztów. Daje to pierwszeństwo prowadzenia multidyscyplinarnych badań naukowych procesów wiodących do zachowania zdrowia na starość z uwzględnieniem aspektów demograficznych, socjalnych i ekonomicznych,jak również interwencji prowadzących do opóźniania niezaradności ludzi starych i poprawiania organizacji opieki nad ludźmi niesprawnymi. Celem jest utworzenie konkurencyjnego rynku dla szerokiego zakresu przemysłu i działów związanych ze zdrowiem.
Priorytety tej akcji to:
badania dotyczące chorób wieku starczego i problemów zdrowotnych związanych z podeszłym wiekiem, w dziedzinach, w których są realne widoki na znaczące zapobieganie, leczenie i opóźnienie wystąpienia;
badania dotyczące biologicznych, psychologicznych, socjalnych i ekonomicznych uwarunkowań zachowania zdrowia na starość i mechanizmy prowadzące do niepełnosprawności oraz opóźniające niepełnosprawność;
epidemiologiczne i demograficzne badania starzenia się i utraty sprawności, pozwalające określić rozmiary i charakter zmian dotyczących starzejącej się populacji, tworzące bazę dla polityki i planowania;
badania dostarczające podstaw dla nowego podejścia do kwestii opóźnienia nadejścia niepełnosprawności, ograniczenie zagrożeń dla starszych ludzi wynikających ze środowiska socjalnego i najbliższego otoczenia (budownictwo, transport) oraz wspierające ich w psychofizycznym funkcjonowaniu;
badania dotyczące sprawnego i skutecznego dostarczania świadczeń zdrowotnych i opieki społecznej do ludzi starszych, włącznie z badaniami porównawczymi finansowania opieki długoterminowej i rent.
akcje ogólne dla badań i rozwoju techniki 1b1.
Choroby przewlekłe i zwyrodnieniowe (w szczególności nowotworowe i
cukrzyca), sercowo-naczyniowe i rzadko występujące schorzenia
Najważniejszym wyzwaniem w badaniach biomedycznych jest wyjaśnienie
przyczyn i pochodzenia chorób, które wywoływane są przez conajmniej dwa
wzajemnie na siebie oddziaływujące czynniki (genetyczne, środowiskowe,
styl życia), o wysokim (np. sercowo-naczyniowe, nowotworowe, cukrzyca)
lub niskim (np. rzadko występujące choroby) stopniu zagrożenia.
Istnieje nagląca potrzeba poprawy diagnostyki, metod leczenia ,
zapobiegania i nadzoru epidemiologicznego oraz wdrażania postępów
nowoczesnych technologii, wymagających międzynarodowej współpracy.
1b2. Badania nad genomami i chorobami genetycznymi
Celem tej akcji jest ustalenie funkcji fizjologicznych genów i lepsze zrozumienie znaczenia niesionej sekwencji informacji. Nowa wiedza i technologie uzyskane dzięki tej akcji ogólnej wspierać będą wykorzystanie informacji genetycznej dla uzyskania korzyści na polu zdrowia, przemysłu i środowiska w Europie. Zorganizowana współpraca w tej dziedzinie wspierać będzie rozwój sposobów ułatwiających badania nad genami, interesujących dla przemysłu i rolnictwa, jak również prace projektowe dotyczące efektywnych strategii molekularnych i genetycznych dla profilaktyki terapii chorób ludzkich i zwierzęcych.
1b3. Nauki neurologiczne
Ta akcja powinna dostarczyć nowego wglądu i zrozumienia mechanizmów rządzących wzajemnymi stosunkami procesów biologicznych i psychologicznych dla promowania nowych metod diagnostycznych (np. imaging), udostępniania terapii dla leczenia zaburzeń neurologicznych i psychiatrycznych oraz popierania innowacyjności w przemysłach pracujących na rzecz opieki zdrowotnej.
1b4. Badania związane ze zdrowiem publicznym i usługami zdrowotnymi
Udoskonalanie systemów zdrowotnych: poprawa zdrowotności mieszkańców miast europejskich, skuteczności i optymalizacji kosztów promocji zdrowia, technologii ochrony zdrowia i interwencji w celu podniesienia poziomu zdrowia i bezpieczeństwa pracy, oceny modeli ochrony zdrowia, rozwoju bazy ewidencyjnej dla praktyk klinicznych i polityki opieki zdrowotnej oraz prace nad różnicami w dziedzinie zdrowia w różnych regionach Europy.
Walka z problemami związanymi z lekami: zapobieganie i, gdzie jest to stosowne, kontrola problemów zdrowotnych związanych z lekami, poprzez ustalenie psychologicznych i socjoekonomicznych czynników wpływających na branie i nadużywanie leków. Lepsze zrozumienie konsekwencji zdrowotnych i socjalnych długoterminowego nadużywania leków i rozwój skutecznych strategii terapii.
1b5. Studia nad problemami związanymi z etyką biomedyczną i bioetyką w kontekście fundamentalnych wartości humanistycznych (np. zakaz klonowania ludzi, ograniczenia w klonowaniu zwierząt).
1b6. Studia nad aspektami socjoekonomicznymi rozwoju nauk i technologii związanych z życiem człowieka, z perspektywy zrównoważonego rozwoju (wpływ na środowisko, ekonomię, zatrudnienie).
akcje wspierające infrastrukturę badawczą 1c1. Zgodnie z zasadniczymi celami opisanymi powyżej, działania tej akcji powinny skupić się np. na bazach danych i zbiorach materiałów biologicznych, centrach badań klinicznych zaplecza dla badań nad rybołówstwem i zasobami występującymi w wodach.